ارزدیجیتال  بیت‌کوین در سال ۲۰۰۹ به صورت شبکه نظیر به نظیر ایجاد شد و تحولی را در حوزه ارز دیجیتال پدید آورد. اگرچه مقام‌های مالیاتی، قانون‌گذاران و عوامل اجرایی در این زمینه تدابیر خوبی اندیشیده‌اند، اما با این حال این سوال در ذهن پدید می‌آید که بیت‌کوین قانونی است یا غیرقانونی؟ پاسخ این سوال به مکان و فعالیت کاربر مورد نظر بستگی دارد. در این متن به بررسی قوانین بیت کوین در کشورها خواهیم پرداخت.

بیت‌کوین از جانب هیچ بانک مرکزی ارائه، تایید و یا ساماندهی نمی‌شود. در حقیقت بیت‌کوین از طریق یک فرآیند کامپیوتری با نام استخراج ارزی تولید می‌شود. بیت‌کوین علاوه بر اینکه یک ارز دیجیتال غیردولتی است و به هیچ دولتی مربوط نمی‌شود، یک سیستم پرداخت نظیر به نظیر نیز می‌باشد، چراکه حالت فیزیکی ندارد. به همین دلیل بیت‌کوین بدون هیچ هزینه‌ی نرخ مبادلاتی، یک راه مناسب برای تراکنش‌های برون‌مرزی به حساب می‌آید.

همچنین مصرف‌کنندگان می‌توانند به صورت آنلاین و با استفاده از بیت‌کوین به صورت مستقیم به پرداخت هزینه‌های کالا و خدمات بپردازند، از دستگاه‌های خودپرداز بیت‌کوین پول بگیرند و از برخی فروشگاه‌های فیزیکی نیز خرید کنند. این ارز در بورس معامله می‌شود. اگرچه بیت‌کوین در یک نگاه، یک سیستم ارز مجازی معتبر به نظر می‌رسد اما هنوز قوانین بین‌المللی یکپارچه‌ای برای نظارت بر آن وجود ندارد و قوانین بیت کوین در کشورها متفاوت است.

قوانین بیت کوین در کشورها و کشورهایی که بیت‌کوین در آن‌ها قانونی است

بیت‌کوین می‌تواند در هر مکانی از جهان و در هر زمانی به صورت بدون نام به انجام تراکنش بین دارندگان حساب بپردازد. این موضوع سبب می‌شود تا به یک گزینه جذاب برای جنایتکاران و سازمان‌های تروریستی تبدیل شود. جنایتکاران و سازمان‌های تروریستی می‌توانند از بیت‌کوین برای خرید یا فروش موارد غیرقانونی همچون مواد مخدر و یا سلاح استفاده کنند.

اکثر کشورها به صورت صریح، قانونی بودن بیت‌کوین را اعلام نکرده‌اند و ترجیح می‌دهند تا در طول زمان در مورد این ارز قضاوت کنند. برخی از کشورها با وضع قوانین اجرایی، به صورت غیرمستقیم با استفاده قانونی از بیت‌کوین موافقت کرده‌اند. با این حال بیت‌کوین هیچگاه به صورت قانونی به عنوان جایگزینی برای پول رایج و قانونی یک کشور در نظر گرفته نمی‌شود.

ایالات متحده

با توجه به قوانین بیت کوین در کشورها، ایالات متحده به صورت کلی رویکردی مثبت در مواجهه با بیت‌کوین دارد. با این حال برخی از سازمان‌های دولتی در پی جلوگیری یا محدود کردن استفاده از بیت‌کوین برای انجام تراکنش‌های غیرقانونی هستند. کسب و کارهای برجسته‌ای همچون Dish Network، Microsoft Network، رستوران Subway و Overstock.com (OSTK)، پرداخت از طریق بیت‌کوین را پذیرفته‌اند. همچنین این ارز دیجیتال راه خود را در بازار مشتقات نیز باز کرده است که این مسئله نشانگر حضور قانونی این ارز در جامعه است.

بخش شبکه‌ی اجرایی جرایم مالی (FinCEN) وزارت خزانه‌داری ایالات متحده آمریکا، از سال ۲۰۱۳ مقرراتی را در مورد بیت‌کوین وضع کرده است. در حقیقت وزارت دارایی، بیت‌کوین را به عنوان یک ارز تعریف نمی‌کند بلکه آن را یک تجارت خدمات پولی می‌داند. این وزارت بر اساس قوانین امنیت بانکی بر بیت‌کوین نظارت می‌کند. بر اساس این قوانین برای ارائه مواردی همچون گزارش، تاییدیه و ثبت سوابق به پردازشگرهای پرداختی و معاملاتی نیاز است. به علاوه بیت‌کوین از جانب سازمان درآمدهای داخلی (IRS) به عنوان یک سرمایه برای مقاصد مالیاتی در نظر گرفته می‌شود.

کانادا

با توجه به قوانین بیت کوین در کشورها، کانادا نیز همچون همسایه‌ی جنوبی خود یعنی ایالات متحده دارای نگرشی مثبت و سازگار با بیت‌کوین است. با این حال در این کشور توجه می‌شود تا از بیت‌کوین در جهت پولشویی استفاده نشود. از نظر سازمان درآمد کانادا، بیت‌کوین یک کالا در نظر گرفته می‌شود. این بدین معنا است که تراکنش‌های بیت‌کوین به عنوان معاملات در زمینه کالا در نظر گرفته می‌شوند و درآمد حاصل از آن نیز به عنوان درآمد تجاری در نظر گرفته می‌شود. همچنین مالیات مربوط به آن نیز به این بستگی دارد که فرد از بیت‌کوین به سبب کسب و کار و خرید و فروش استفاده می‌کرده یا تنها هدف سرمایه‌گذاری داشته است.

استرالیا

استرالیا نیز همچون کانادا از بیت‌کوین به عنوان پول یا ارز خارجی یاد نمی‌کند. در این کشور، سازمان مالیات استرالیا از بیت‌کوین به جهت کسب مالیات سرانه استفاده می‌کند.

اتحادیه‌ی اروپا و قوانین بیت کوین در کشورها

دیوان دادگستری اروپا در تاریخ ۲۲ اکتبر سال ۲۰۱۵ تعیین کرد که خرید و فروش ارزهای دیجیتال در تمامی کشورهای عضو اتحادیه‌ی اروپا به عنوان منابع خدمات به حساب می‌آید و معاف از مالیات بر ارزش افزوده است. علاوه بر این با توجه به اینکه قوانین بیت کوین در کشورها متفاوت است، برخی از کشورهای عضو اتحادیه‌ی اروپا قوانین مخصوص به خود را در رابطه با بیت‌کوین وضع کرده‌اند.

در فنلاند، شورای مرکزی مالیات، بیت‌کوین را به عنوان یک سرویس مالی در نظر می‌گیرد و در نتیجه برای آن مالیات بر ارزش افزوده در نظر می‌گیرد. در کشور بلژیک نیز بیت‌کوین شامل مالیات نمی‌شود. در کشور انگلیس قوانین حرفه‌ای بر بیت‌کوین اعمال می‌شود و از این ارز حمایت می‌شود. در انگلیس قوانین مالیاتی مخصوصی برای بیت‌کوین در نظر گرفته شده است. همچنین در آلمان بیت‌کوین قانونی به حساب می‌آید اما بسته به اینکه در دست بورس باشد و یا واکاوگرها، شرکت‌ها یا کاربران از آن بهره ببرند، مالیات متفاوتی بر آن اعمال خواهد شد.

قوانین بیت کوین در کشورها و کشورهایی که بیت‌کوین در آن‌ها غیرقانونی است

تاکنون دریافتیم که قوانین بیت کوین در کشورها متفاوت است و اگرچه این ارز در بسیاری از بخش‌های جهان مورد استقبال است اما برخی از کشورها آن را غیرقانونی می‌دانند. این کشورها برای غیرقانونی دانستن بیت‌کوین دلایل مختلفی از جمله نوسان آن در بازار، طبیعت غیرمتمرکز بیت‌کوین، تهدید سیستم‌های پولی جاری و ارتباط آن با پولشویی و  قاچاق مواد مخدر را ارائه می‌دهند.

چین

بیت‌کوین در کشور چین مطلقا ممنوع است. استفاده از بیت‌کوین و انجام تراکنش با آن در تمامی بانک‌ها و سایر سازمان‌های مالی همچون پردازشگرهای پرداختی ممنوع است. همچنین در چین، بورس ارزهای دیجیتال ممنوع است و دولت با واکاوگر به صورت قانونی برخورد کرده است.

روسیه

طبق قوانین بیت‌ کوین در کشورها، استفاده از بیت‌کوین در روسیه غیرقانونی است. استفاده از بیت‌کوین به جهت پرداخت برای کالا یا خدمات در این کشور ممنوع اعلام شده است.

ویتنام

دولت ویتنام و بانک ملی آن بیان داشته است که استفاده از بیت‌کوین یک روش پرداختی قانونی نیست. همچنین بیت‌کوین در این کشور به عنوان یک سرمایه‌گذاری به حساب نمی‌آید.

بولیوی، کلمبیا و اکوادور

بانک مرکزی کشور بولیوی استفاده از بیت‌کوین و سایر ارزهای دیجیتال را ممنوع اعلام کرده است. همچنین در کلمبیا مجوز استفاده از بیت‌کوین و یا سرمایه‌گذاری آن وجود ندارد. بیت‌کوین و سایر ارزهای دیجیتال در کشور اکوادور نیز طبق اکثریت آرای مجمع ملی ممنوع اعلام شدند.

در پایان باید گفت که اگرچه هم‌اکنون بیت‌کوین حدود ده سال دارد اما بسیاری از کشورها هنوز سیستم مشخصی برای محدودیت، نظارت و یا ممنوعیت آن در اختیار ندارند. طبیعت غیرمتمرکز و بدون نام بیت‌کوین بسیاری از دولت‌ها را برای استفاده از آن بدون ایجاد جرایم معاملاتی با چالش مواجه کرده است. با توجه به اینکه قوانین بیت کوین در کشورها متفاوت است، بسیاری از کشورها همچنان به دنبال یافتن راه‌هایی به جهت نظارت بر این ارز دیجیتال هستند. اما به صورت کلی باید گفت که امروزه این ارز دیجیتال در اکثر بخش‌های جهان به صورت یک مورد قانونی به حساب می‌آید.